Kennis zorgprofessionals bepalend voor advisering probiotica

Het aantal producten met probiotica dat commercieel verkrijgbaar is, is de afgelopen jaren enorm toegenomen. Zo zijn er in Nederland meer dan 100 verschillende probiotica verkrijgbaar. Ook wordt er veel wetenschappelijk onderzoek naar probiotica gedaan. Alleen al in 2020 werden er 4.414 onderzoeken met probiotica opgenomen in PubMed. Ondanks deze ruime verkrijgbaarheid en de grote hoeveelheid onderzoeken, worden probiotica nog niet breed geadviseerd. Het feit dat de EFSA vooralsnog geen claims of uitleg voor probiotica heeft goedgekeurd, zorgt er bovendien voor dat zowel voor consumenten als zorgprofessionals niet duidelijk is welk probioticum wanneer ingezet kan worden.

Een grote onderzoek onder 1066 zorgprofessionals uit 30 landen laat zien dat zij hun kennis zelf als ‘matig’ beoordelen. De meerderheid bleek echter een vrij duidelijk beeld  te hebben over wanneer het zinvol is om probiotica in te zetten.(1) Uit een tweede enquête, onder 1360 zorgprofessionals, blijkt dat gebrek aan kennis over probiotica ervoor zorgt dat patiënten geen wetenschappelijk onderbouwde informatie krijgen of een goed advies. Van de respondenten geeft 91% aan dat zij behoefte hebben aan meer educatie. Ook vond een ruime meerderheid (86,3%) dat er plek is voor probiotica in de klinische geneeskunde. Zij zouden probiotica eerder adviseren wanneer ze over meer informatie zouden beschikken zodat ze een weloverwogen beslissing kunnen nemen. De onderzoekers van dit tweede onderzoek gaven echter wel aan dat meer mensen de enquête geopend hebben dan dat er ingevuld hebben. Mogelijk zijn de vragen vooral beantwoord door zorgprofessionals die al een positieve associatie hebben met probiotica. (2)

Dat zorgprofessionals behoefte hebben aan meer kennis voordat zij probiotica willen adviseren, blijkt ook uit het afstudeeronderzoek  van Vera van Schie (MSc). Zo is er onder artsen vooral behoefte aan kennis, maar hebben zij geen duidelijk beeld van hoeveel wetenschappelijk bewijs er is. Diëtisten en verpleegkundigen daarentegen willen vooral zelf zien wat het effect van probiotica is bij hun patiënten.

Het is daarom volgens beide onderzoeken belangrijk dat zorgprofessionals voorzien worden van evidence-based informatie over probiotica, zodat zij patiënten kunnen voorzien van objectief en onderbouwd advies.

Referenties

1) Fijan, S., Frauwallner, A., Varga, L., Langerholc, T., Rogelj, I., Lorber, M., ... & Povalej Bržan, P. (2019). Health professionals’ knowledge of probiotics: an international survey. International journal of environmental research and public health, 16(17), 3128.

2) Wilson, Z., & Whitehead, K. (2019). A cross sectional survey to assess healthcare professionals' attitudes to and understanding of probiotics. Clinical nutrition ESPEN, 34, 104-109.

‍